Bệnh xã hội không chỉ gây ra nhiều hệ lụy ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng của người mắc phải mà nó còn là một trong những vấn đề lớn của xã hội. Nguyên nhân lây nhiễm bệnh xã hội thì khá đa dạng, nếu vô tình tiếp xúc với người có virus gây bệnh cũng dễ dàng khiến người bình thường bị nhiễm bệnh. Để tìm hiểu rõ hơn về vấn đề này, hãy cùng tìm hiểu qua bài viết dưới đây.

Bệnh xã hội là gì?

Bệnh xã hội (hay còn gọi là bệnh lây truyền qua đường tình dục, bệnh da liễu) là một thuật ngữ chỉ những căn bệnh có tốc độ lây lan nhanh chóng, là bệnh không chỉ lây nhiễm nhanh mà chúng còn gây ra nhiều ảnh hưởng nghiêm trọng đến cá nhân và cộng đồng.

Bất kỳ ai có quan hệ tình dục không an toàn đều có nguy cơ mắc bệnh xã hội. Tuy nhiên, nhóm đối tượng có nguy cơ cao dễ mắc phải bệnh xã hội là những người có đời sống tình dục thoáng, quan hệ với nhiều người, không sử dụng các biện pháp an toàn, gái mại dâm, gái làng chơi, người nghiện ma túy…

Bệnh xã hội nếu không được phát hiện và chữa trị kịp thời sẽ gây ra nhiều tác hại ảnh hưởng đến tâm lý, sức khỏe, thậm chí là đe dọa đến tính mạng của người mắc phải.

Đối với nam giới khi mắc bệnh xã hội mà không được chữa trị thường gặp phải một số biến chứng như: viêm đường tiết niệu, viêm ống dẫn tinh, viêm tinh hoàn, ung thư dương vật, vô sinh…

Đối với nữ giới dễ dẫn đến các biến chứng như viêm vùng chậu, viêm vòi trứng, viêm cổ tử cung, ung thư cổ tử cung... dẫn tới sảy thai, sinh non, thai mắc dị tật... trẻ nếu phát triển và sinh ra dễ bị ảnh hưởng ở não, hệ thần kinh, giác mạc…

Vì vậy, mỗi người hãy tự chủ động phòng tránh để bảo vệ sức khỏe cho chính bản thân.

Những nguyên nhân lây nhiễm bệnh xã hội mà bạn không ngờ tới

Hầu hết nhóm bệnh xã hội đều lây nhiễm qua các con đường sau:

Quan hệ tình dục không an toàn

Quan hệ tình dục không an toàn là con đường ngắn và phổ biến nhất khiến virus gây bệnh lây nhiễm sang cho người khác. Nếu bạn có quan hệ tình dục không an toàn qua đường miệng, đường âm đạo hoặc đường hậu môn với người mắc bệnh thì có khả năng cao bạn bị lây nhiễm bệnh xã hội.

Theo nghiên cứu, có đến 90% trường hợp mắc bệnh xã hội do quan hệ tình dục không an toàn. Nguyên nhân là do khi quan hệ, những vết xước ở niêm mạc đường sinh dục vô tình tạo điều kiện cho các vi khuẩn tấn công gây bệnh.

Lây nhiễm gián tiếp

Virus gây bệnh xã hội có thể xuất hiện ở dịch mủ, vết xước ở niêm mạc da hoặc ở một số vật dụng cá nhân như đồ lót, khăn tắm, khăn mặt, bàn chải đánh răng… Khi tiếp xúc với dịch mủ hoặc sử dụng chung những đồ vật này sẽ có khả năng lây bệnh cao.

Lây truyền từ mẹ sang con

Ở phụ nữ mang thai mắc bệnh xã hội cũng dễ dàng lây nhiễm sang cho thai nhi qua đường máu hoặc qua âm đạo khi sinh thường, vi khuẩn xâm nhập vào bào thai hoặc nhau thai gây ra các bệnh ở mắt làm ảnh hưởng tới thị giác, ảnh hưởng đến hệ thần kinh…

Lây nhiễm qua việc truyền máu

Ngoài ra, bệnh xã hội cũng bắt nguồn từ nguyên nhân này, thường gặp ở các đối tượng có sức đề kháng yếu, mắc căn bệnh thế kỷ HIV (thông qua việc truyền máu).

Một số bệnh xã hội thường gặp

Theo số liệu thống kê, hiện tại có khoảng 20 loại bệnh xã hội khác nhau với tốc độ lây lan cực nhanh. Dưới đây là một số bệnh xã hội thường gặp:

Bệnh sùi mào gà

Sùi mào gà do Human papilloma virus lây truyền chủ yếu qua đường tình dục không an toàn; tiếp xúc với máu, dịch mủ có chứa virus; do lây truyền từ mẹ sang con trong thời gian mang thai; do sử dụng chung đồ dùng cá nhân như khăn tắm, đồ lót, bàn chải… hoặc do truyền máu.

Thời gian ủ bệnh của sùi mào gà thường kéo dài từ 2 – 9 tháng, các triệu chứng của bệnh bắt đầu xuất hiện như sau:

- Xuất hiện các nốt sùi mọc đơn lẻ, nhô cao như những nhú gai, có chân hoặc cuống, không gây đau, không ngứa.

- Sau một thời gian, các nốt sùi phát triển liên kết với nhau thành từng mảng trông giống hình mào gà hoặc súp lơ. Bề mặt mềm, ẩm ướt, giữa các nốt sùi ấn ra thấy có mủ.

- Ở nam giới, các nốt sùi thường xuất hiện ở bao quy đầu, rãnh quy đầu, thân dương vật, da bìu, miệng sáo…

- Ở nữ giới thường mọc ở các vị trí như âm hộ, môi lớn, môi bé, âm đạo, tầng sinh môn, màng trinh, lỗ tiểu, cổ tử cung…

- Ngoài ra, sùi mào gà do quan hệ tình dục không an toàn bằng đường miệng còn thấy ở miệng, vòm họng, lưỡi…

Bệnh sùi mào gà  cũng như các bệnh xã hội khác, nếu không có biện pháp điều trị dễ dẫn tới nhiều biến chứng nguy hiểm như ung thư dương vật (ở nam giới), ung thư cổ tử cung (nữ giới), ung thư vòm họng, ung thư hậu môn cực kỳ nguy hiểm đối với sức khỏe, tính mạng của người bệnh.

Bệnh lậu

Tác nhân chủ yếu gây bệnh lậu là song cầu khuẩn lậu Neisseria gonorrhoeae. Loại vi khuẩn này thích cư trú ở những nơi ẩm ướt, kín đáo như bộ phận sinh dục, miệng, mắt, hậu môn, đặc biệt là trong đường niệu đạo của nam giới.

Các con đường chính khiến vi khuẩn lậu lây lan như quan hệ tình dục không an toàn, lây truyền từ mẹ sang con, sử dụng chung đồ dùng cá nhân như khăn mặt, đồ lót, bàn chải…

Biểu hiện bệnh lậu ở nam giới:

- Xuất hiện triệu chứng tiểu buốt, tiểu nhiều, tiểu rắt, tiểu ra mủ hoặc máu.

- Xuất hiện nhiều dịch tiết niệu đạo, màu trắng đục, hơi xanh như nhựa chuối, dịch thường ra vào buổi sáng khi nam giới thức dậy.

- Lỗ niệu đạo sưng tấy, có cảm giác đau, ngứa dọc niệu đạo.

- Triệu chứng đi kèm như cơ thể mệt mỏi, sốt nhẹ, kiệt sức, chán ăn, nổi hạch không đau ở bẹn.

Biểu hiện bệnh lậu ở nữ giới:

- Vùng kín sưng đỏ, ngứa ngáy, khó chịu.

- Có biểu hiện giống một số bệnh viêm nhiễm phụ khoa như viêm cổ tử cung, viêm âm đạo, viêm niệu đạo…

- Khí hư ra nhiều, có mùi hôi. Cổ tử cung có màu vàng, xanh hoặc màu nâu.

- Tiểu buốt, tiểu khó, tiểu nhiều. Nước tiểu đục có kèm theo máu.

- Sốt cao, mệt mỏi, chán ăn, suy nhược cơ thể, mệt mỏi, đau vùng bụng dưới…

Một số biến chứng nguy hiểm do vi khuẩn lậu gây ra không được chữa trị kịp thời như là: viêm tinh hoàn, ung thư tinh hoàn, viêm tuyến tiền liệt, viêm âm đạo, viêm buồng trứng, thậm chí là dẫn tới vô sinh – hiếm muộn. Vì vậy, không nên chủ quan với căn bệnh này.

Giang mai

Giang mai là bệnh lây truyền chủ yếu qua đường tình dục do xoắn khuẩn Treponema pallidum gây ra. Ngoài ra, bệnh giang mai cũng lây nhiễm qua đường máu (dùng chung bơm kim tiêm), lây truyền từ mẹ sang con hoặc qua những hành động thân mật như ôm, hôn.

Theo nghiên cứu, bệnh giang mai có thời gian ủ bệnh từ 3 đến 4 tuần, phát triển qua nhiều giai đoạn tương ứng với các đặc điểm, biểu hiện khác nhau bao gồm:

Giang mai giai đoạn 1:

- Xuất hiện các vết trợt nông hình bầu dục hoặc hình tròn đều, không ngứa, không đau, không có mủ gọi là săng giang mai. Săng giang mai thường xuất hiện ở quy đầu, rãnh quy đầu, bao quy đầu, môi lớn, môi bé, âm đạo, cổ tử cung, hậu môn… Nổi hạch hai bên vùng bẹn, hạch tròn cứng và không đau.

- Các dấu hiệu trên thường tồn tại từ 3 đến 6 tuần rồi biến mất khiến người bệnh lầm tưởng là bệnh tự khỏi. Thực tế, xoắn khuẩn giang mai đã xâm nhập vào máu và chuẩn bị phát triển đến giang mai giai đoạn 2.

Giang mai giai đoạn 2:

- Ở giai đoạn này người bệnh bắt đầu gặp các tổn thương tại niêm mạc và nổi mụn toàn thân với các nốt ban mọc đối xứng màu hồng ở lòng bàn tay, bàn chân, trên cơ thể, không gây ngứa, dùng tay ấn vào dễ biến mất.

- Ngoài ra, cũng có thể xuất hiện các mảng sẩn, nốt phỏng nước, vết loét ở da và niêm mạc có kích thước khác nhau, khi bị cọ xát dễ chảy ra dịch nước.

- Các triệu chứng đi kèm bao gồm: sốt, mệt mỏi, sụt cân, đau đầu, nổi hạch.

Giang mai giai đoạn tiềm ẩn:

- Sau khi giang mai giai đoạn 2 kết thúc thì bệnh lúc này chuyển sang giai đoạn tiềm ẩn, nghĩa là các triệu chứng của bệnh không hề biểu hiện ra bên ngoài. Lúc này khá khó để biết mình mắc bệnh, chỉ khi tiến hành xét nghiệm huyết thanh mới phát hiện bệnh. Nếu không chữa trị, bệnh tiếp tục chuyển sang giang mai giai đoạn cuối.

Giang mai giai đoạn cuối:

- Giai đoạn cuối của giang mai thường xảy ra vào khoảng 3 – 15 năm kể từ ngày đầu nhiễm khuẩn giang mai. Giai đoạn này khuẩn giang mai đã ăn sâu vào các cơ quan quan trọng của của cơ thể gây ra nhiều hình thức như: Củ giang mai, giang mai thần kinh, giang mai tim mạch cực kỳ nguy hiểm.

- Ở giai đoạn này nếu không được hỗ trợ điều trị kịp thời, các cơ quan quan trọng như hệ thần kinh, xương khớp, tĩnh mạch, gan, thận… bị tổn thương nghiêm trọng. Người bệnh dễ gặp phải biến chứng như đột quỵ, động kinh, tàn tật, điếc, thần kinh, mù lòa, phình động mạch chủ… thậm chí là dẫn đến tử vong.

Mụn rộp sinh dục

Giống như nhiều bệnh xã hội khác, mụn rộp sinh dục cũng là bệnh lây truyền chủ yếu qua đường tình dục hoặc do tiếp xúc với máu, dịch mủ, lây truyền từ mẹ cho con trong thời gian mẹ mang thai do virus Herpes Simplex (HSV) gây ra.

Các biểu hiện của bệnh mụn rộp sinh dục thường xuất hiện sau khoảng từ 3 – 5 ngày kể từ khi người bệnh bị lây nhiễm, cụ thể:

- Có các đám mụn nước nhỏ, màu đỏ, kích thước bằng hạt đậu xanh hoặc hạt tấm, mọc đơn lẻ hoặc mọc liên kết với nhau thành từng đám.

- Các mụn này xuất hiện ở quy đầu, rãnh quy đầu, bao quy đầu, thân dương vật, da bìu, môi lớn, môi bé, âm đạo, hậu môn…

- Sau một thời gian, các mụn nước này vỡ ra chảy dịch gây cảm giác nóng rát, đau đớn kèm mùi hôi khó chịu cho người bệnh. Sau đó sẽ đóng vảy và tự lành, không để lại sẹo.

- Biểu hiện đi kèm bao gồm: chán ăn, cơ thể mệt mỏi, dương vật sưng tấy, tiểu buốt, tiểu rát, đau vùng xương chậu, dịch âm đạo ra nhiều.

Bệnh mụn rộp sinh dục nếu không được hỗ trợ điều trị kịp thời các vết loét dễ lan rộng sang các khu vực khác gây ngứa ngáy, khó chịu cho người bệnh. Đồng thời, virus HSV tấn công gây ra các biến chứng như viêm tinh hoàn – mào tinh hoàn, viêm phần phụ, viêm nội mạc tử cung… ảnh hưởng tới sức khỏe, khả năng sinh sản.

Phòng tránh bệnh xã hội như thế nào?

Những bệnh xã hội nói riêng trên và các loại bệnh xã hội nói chung đều có tính chất nguy hiểm cao, được xếp vào nhóm bệnh có tốc độ lây lan nhanh và gây ra nhiều hệ lụy cho toàn xã hội. Vì vậy mỗi người hãy tự bảo vệ sức khỏe cho mình bằng một số biện pháp sau:

Thực hiện quan hệ tình dục an toàn, lành mạnh. Nên sử dụng bao cao su để tránh lây nhiễm cho bạn tình.

Vệ sinh bộ phận sinh dục sạch sẽ hàng ngày, trước và sau khi quan hệ tình dục.

Cắt bao quy đầu cũng được chứng minh là có thể làm giảm nguy cơ viêm bao quy đầu, viêm đường tiết niệu cũng như lây nhiễm các bệnh xã hội.

Tránh sử dụng chung các đồ dùng cá nhân như đồ lót, bàn chải đánh răng, khăn tắm...

Xây dựng lối sống khoa học. Ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, nghỉ ngơi hợp lý. Tăng cường vận động, luyện tập thể dục thể thao.

Tránh sử dụng bia, rượu, thuốc lá, các chất kích thích. 

Chủ động thăm khám nam khoa, phụ khoa định kỳ.

Trên đây là toàn bộ những thông tin về nguyên nhân lây nhiễm bệnh xã hội mà bạn không ngờ tới. Hãy tự bảo vệ sức khỏe cho mình bằng lối sống sinh hoạt phù hợp, lành mạnh. Khi nhận thấy hoặc nghi ngờ các biểu hiện của bệnh xã hội thì bạn cần nhanh chóng tới cơ sở y tế uy tín để thăm khám và điều trị.